Neandertalczycy z Jaskini Stajnia. Pierwsze badania mDNA wielu mieszkających tam osób

22 kwietnia 2026, 08:21

W Jurze Krakowsko-Częstochowskiej znajduje się Jaskinia Stajnia, jedno z najważniejszych stanowisk neandertalskich w Europie Środkowej. Przez dziesiątki tysięcy lat zachowały się w niej nie tylko kości i narzędzia, ale coś cenniejszego – DNA ludzi, którzy żyli tu przed ostatnim zlodowaceniem. Na łamach Current Biology ukazał się właśnie artykuł First multi-individual Neanderthal mitogenomes from north of the Carpathians, którego autorzy – w tym naukowcy z Uniwersytetu Wrocławskiego i Polskiej Akademii Nauk – donoszą o pierwszym udanym odczytaniu kompletnych genomów mitochondrialnych (DNA dziedziczonego po matce) od wielu neandertalczyków z jednego stanowiska na północ od Karpat.



Folia jak stal

9 października 2007, 10:31

Naukowcy opracowali przezroczysty polimer, który jest niemal tak wytrzymały jak stal. Nowy materiał, który powstał na University of Michigan, naśladuje strukturę macicy perłowej, jednego z najbardziej wytrzymałych naturalnych materiałów.


(Prawie) całe życie w pęcherzyku

11 sierpnia 2008, 19:20

Istnieją setki gatunków owadów zdolnych do życia pod wodą. Naukowcy wiedzą o tym od dawna, lecz dotychczas nie wiadomo było, jaki czynnik umożliwia im pozostawanie przez długi czas pod powierzchnią bez potrzeby wynurzania się. Badanie wykonane przez naukowca z Uniwersytetu Alberta rzuca nowe światło na ten fenomen.


Organiczny flash

17 grudnia 2009, 18:03

Na Uniwersytecie Tokijskim powstała pamięć flash zbudowana z taniego, elastycznego materiału organicznego. Może ona posłużyć do budowy olbrzymich czujników czy wyświetlaczy z wbudowaną pamięcią.


pluskwa, Cimex_lectularius

Sposób na pluskwy: postraszyć, wysuszyć

11 października 2010, 22:18

Jak pisaliśmy jakiś czas temu, Stany Zjednoczone przeżywają nieznaną od dekad inwazję pluskiew. Niestety, te uciążliwe owady są trudne do wytępienia, ponieważ szybo uodparniają się na wszelkie środki chemiczne. Inne podejście proponują więc naukowcy z Ohio State University.


Płynna antena zmienia kształt

21 lipca 2011, 16:56

Powstała płynna antena, która zmienia kształt, a zatem i częstotliwość na jakiej pracuje. Tego typu urządzenia mogą doprowadzić w przyszłości do stworzenia elektroniki, która w odpowiedzi na bodźce zmienia na żądanie swoje funkcje


Sztuczna skóra czuła jak prawdziwa

1 sierpnia 2012, 07:27

Sztuczna skóra potrafi wykryć motyla, który na niej przysiadł czy spływającą po jej powierzchni kroplę wody. Inżynier Kahp-Yang Suh z Uniwersytetu Narodowego w Seulu twierdzi, że jego wynalazek czułością może rywalizować z prawdziwą ludzką skórą.


Jak złapać ciemną materię?

9 grudnia 2013, 12:38

Istnienie ciemnej materii to wciąż jedynie teoria, gdyż nikt nie wykrył jej fizycznej obecności. Najmocniejszym dowodem na jej istnienie byłoby zarejestrowanie tworzącej ją cząstki.


Marsjańska Mount Sharp powstała dzięki jeziorom

9 grudnia 2014, 06:29

Dane uzyskane przez łazik Curiosity wskazują, że Mount Sharp powstała z osadów, które przez dziesiątki milionów lat odkładały się na dnie wielkiego jeziora. Dowody na to, że taki proces miał miejsce, zostały zdobyte podczas badania Krateru Gale


Skamieniałości sugerują, że linie goryli i ludzi oddzieliły się od siebie 10 mln lat temu

12 lutego 2016, 15:40

Naukowcy datujący skamieniałości, w tym goryle zęby, znalezione w Etiopii w formacji Chorora ustalili, że te ostatnie mają ok. 8 mln lat. To oznacza, że linia ludzka i goryla oddzieliły się od siebie co najmniej 10 mln lat temu, czyli ok. 2 mln lat wcześniej niż kiedyś uznawano.


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk